UKD nedir? Satranç velileri için kısa rehber
Son güncelleme: 8 Ekim 2026. Yazan: bir satranç velisi.
UKD (Ulusal Kuvvet Derecesi), Türkiye Satranç Federasyonu'nun sporculara verdiği dört basamaklı güç puanıdır. Yalnızca Türkiye'de geçerlidir. Çocuğunuz UKD hesabına giren turnuvalarda oynadıkça puanı yükselir ya da düşer.
İlk UKD nasıl alınır?
TSF’nin açıklamasına göre UKD hesabına giren turnuvalarda en az 7 maç oynayıp 1000’in üzerinde performans gösteren sporcunun UKD puanı çıkar. Daha az maç oynayan ya da performansı 1000’in altında kalan sporcu bir sonraki turnuvalarla devam eder.
UKD puanı 1000’in altına düşmez. İlk turnuvalarında zorlanan bir çocuk için bu iyi haber: puan sıfırdan değil, bir tabandan başlıyor.
Hangi turnuvalar UKD’ye sayılır?
Her turnuvanın yönergesi bunu açıkça yazar. Aranacak cümle genelde şudur: “Turnuva sonuçları UKD hesaplamalarında kullanılacaktır.”
Hızlı ve yıldırım tempolu turnuvaların ayrı puan listeleri vardır. Hızlı satranç için kullanılan kısaltma UHS’dir. Bazı hızlı turnuvalar ise hiçbir puana işlemez. Bu sezondan iki örnek:
- Sakarya Sonbahar Satranç Turnuvası (6 tur, 35 dk + 30 sn): sonuçlar UKD hesabına giriyor.
- Karabük Amatör Spor Haftası Hızlı Satranç Turnuvası (7 tur, 15 dk + 10 sn): yönerge, sonuçların UHS hesabına girmeyeceğini yazıyor.
Hedef UKD kazanmaksa 35 dk + 30 sn gibi klasik tempolu turnuvaları seçin ve kayıttan önce yönergeye bakın.
Puan nasıl değişir?
Her maçta iki şey değerlendirilir: rakibin puanı ve sonuç. Kendinden yüksek puanlı rakibi yenmek daha çok puan kazandırır. Kendinden düşük puanlı rakibe kaybetmek daha çok puan kaybettirir. Kesin formül TSF’nin UKD hesaplama prosedüründedir.
Puan ne zaman güncellenir?
Turnuva biter bitmez değil. Sonuçlar önce TSF’nin askı listesine çıkar, ardından puan listesine işlenir. TSF prosedürüne göre turnuvalar bitişinden sonraki 30 gün içinde değerlendirilir ve ayın 21’inden sonra askıya çıkan turnuvalar bir sonraki ayın listesine girer. Yani hafta sonu oynanan bir turnuvanın puana yansıması birkaç haftayı bulabilir.
UKD nereden sorgulanır?
TSF il temsilciliklerinin yönlendirdiği adres ukd.tsf.org.tr. Sporcunun adıyla ya da lisans bilgisiyle arama yapılabiliyor; askıdaki turnuvalar da burada görünüyor.
UKD ile ELO arasındaki fark
| UKD | ELO | |
|---|---|---|
| Veren kurum | Türkiye Satranç Federasyonu | Uluslararası Satranç Federasyonu (FIDE) |
| Geçerli olduğu yer | Yalnızca Türkiye | Tüm dünya |
| Çocuk sporcular için | Çoğu çocuğun ilk puanı | Genelde UKD’den sonra gelir |
Turnuvalarda sıralama yapılırken çoğu yönerge “ELO ve UKD listelerindeki en yüksek puanı” esas alır.
Ankara turnuvalarında UKD grupları
Ankara’daki bazı turnuvalarda yaş kategorisi yoktur; sporcular UKD puanına göre gruplara ayrılır ve çocuklar yetişkinlerle aynı grupta oynar. Son iki turnuvadaki gruplar:
| Turnuva | A | B | C | D |
|---|---|---|---|---|
| Ankara Eylül Ayı UKD Turnuvası | 1600 ve üzeri | 1400–1599 | 1399 altı ve puansız | – |
| Gökyay turnuvası (Merkez Ankara AVM) | 1600 ve üzeri | 1400–1599 | 1200–1399 | 1199 altı ve puansız |
Aynı puan iki turnuvada farklı gruba düşebilir. Örneğin 1305 puanlı bir çocuk ikisinde de C grubunda, puansız bir çocuk ise Ankara UKD turnuvasında C, Gökyay’da D grubunda oynar. Eşikler her ilanda değişebilir; gruba yönergedeki aralığa bakarak karar verin.
Bu gruplar hızlı doluyor. Eylül’deki Ankara UKD turnuvasında C grubu 64 kişilik kontenjanı turnuvadan bir hafta önce doldurdu.
Kaynaklar
- TSF Çorum İl Temsilciliği: UKD nedir?
- TSF İstanbul İl Temsilciliği: UKD hesaplama prosedürü
- TSF Kocaeli İl Temsilciliği: UKD nedir?
- Turnuva örnekleri: Satranç Velisi’nin 7 Ekim 2026 taramasında okunan TSF il temsilciliği ilanları ve yönergeleri.
Kurallar federasyon kararlarıyla değişebilir. Bir yanlış görürseniz bize bildirin, düzeltelim.