Klasik, hızlı ve yıldırım satranç farkı: hangi turnuva puana işler?
Son güncelleme: 8 Ekim 2026. Yazan: bir satranç velisi.
Satranç turnuvaları düşünme süresine göre üçe ayrılıyor. FIDE tanımına göre oyuncu başına en az 60 dakika klasik, 10 dakikadan fazla, 60 dakikadan az hızlı, 10 dakika ya da altı yıldırım sayılıyor; hamle başına eklenen süre 60 hamle üzerinden hesaba katılıyor. Çocuk turnuvalarındaki 35 dakika + 30 saniye tempo bu hesapla klasik sayılıyor ve sonuçlar UKD'ye işliyor. Hızlı ve yıldırım turnuvalarının ayrı puan listeleri var ya da hiç puana işlemiyorlar.
Tempo nasıl okunur?
“35 dk + 30 sn” iki sayıdan oluşur:
- 35 dakika: Her oyuncunun oyunun başındaki süresi.
- 30 saniye: Her hamleden sonra oyuncunun süresine eklenen süre (eklemeli tempo).
Türünü bulmak için FIDE’nin hesabı: başlangıç süresi + (ek süre × 60). 35 dakika + 30 saniye için: 35 + (0,5 × 60) = 65 dakika. 60 dakika ya da üstü olduğu için klasik.
| Tempo | Hesap | Türü |
|---|---|---|
| 60 dk + 30 sn | 60 + 30 = 90 dk | Klasik |
| 35 dk + 30 sn | 35 + 30 = 65 dk | Klasik |
| 15 dk + 10 sn | 15 + 10 = 25 dk | Hızlı |
| 10 dk + 5 sn | 10 + 5 = 15 dk | Hızlı |
| 3 dk + 2 sn | 3 + 2 = 5 dk | Yıldırım |
Farkları
| Klasik | Hızlı | Yıldırım | |
|---|---|---|---|
| Oyuncu başına süre | 60 dk ve üzeri | 10 dk’dan fazla, 60 dk’dan az | 10 dk ve altı |
| Notasyon | Zorunlu | Zorunlu değil | Zorunlu değil |
| Ulusal puan | UKD | Ayrı hızlı puan listesi | Ayrı liste ya da yok |
| FIDE puanı | Standart ELO | Hızlı (rapid) ELO | Yıldırım (blitz) ELO |
FIDE her tür için ayrı puan tutuyor. Bir çocuğun klasik ELO’su ile hızlı ELO’su birbirinden bağımsız.
Ekim 2026’dan iki örnek
Aynı hafta sonu oynanan iki turnuva farkı iyi gösteriyor:
- Sakarya Sonbahar Satranç Turnuvası: 6 tur, 35 dk + 30 sn. Klasik. Yönergeye göre sonuçlar UKD hesabına giriyor.
- Karabük Amatör Spor Haftası Hızlı Satranç Turnuvası: 7 tur, 15 dk + 10 sn, tek gün. Hızlı. Yönerge, sonuçların hızlı satranç puanı (UHS) hesabına girmeyeceğini yazıyor.
Yani hızlı bir turnuva bazen hiçbir puana işlemiyor. Kayıttan önce yönergede “UKD hesaplamalarında kullanılacaktır” ya da benzeri bir cümle arayın.
Çocuk için hangisiyle başlamalı?
Bu bir antrenör kararı, ama veli olarak bilmeniz gerekenler:
- Klasik turnuva UKD getirir. İlk UKD puanı için klasik tempolu turnuvalarda en az 7 maç gerekiyor. Bakınız: UKD nedir?
- Klasik turnuvalar çoğunlukla iki gün sürer. Ekim 2026’daki 35+30 turnuvalarında günde üç tur oynanıyor; tur saatleri yönergede yazar. Küçük çocuklar için yorucu olabilir; tur aralarında dinlenme planı yapın.
- Hızlı turnuva tek günde biter. Turnuva deneyimi kazanmak, saatle oynamaya alışmak için iyi bir başlangıç. Notasyon zorunlu değil.
- Notasyon klasik turnuvadan önce öğrenilmeli. Bakınız: Notasyon nasıl yazılır?
Kaynaklar
- FIDE Satranç Kuralları: klasik, hızlı (Ek A) ve yıldırım (Ek B) tanımları; hızlı oyunlarda notasyon zorunluluğu olmaması.
- FIDE ELO yönetmeliği: standart ELO için zaman şartları.
- Sakarya Sonbahar ve Karabük Amatör Spor Haftası Hızlı turnuvalarının yönergeleri (Ekim 2026). Bağlantılar turnuva sayfalarında: Sakarya, Karabük.